DÜNYA

Kürşad Zorlu : Doğu Türkistan meselesi 2021'de çok konuşulacak...

Tarih
26 Aralık 2020
İzlenme
Kişi
Yazar
Kürşad Zorlu

ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, Çin'in Doğu Türkistan'daki Uygurlara yönelik sürdürdüğü baskının “soykırım” anlamına gelip gelmediğini belirlemek için bir inceleme emri verdi. Geçtiğimiz gün Foreign Policy’de çıkan bir makalede yeniden gündeme gelen bu iddia bu kez daha ciddi görünüyor. Zira bu gelişme mevcut yönetimin görevi tamamlamadan önce Çin’i “soykırım yapmakla” suçlayabileceği yorumlarına sebep oldu. Pompeo bu çalışmayı Küresel Ceza Adaleti Bürosu ve bakanlığın hukuk birimince gerçekleştiriyor. Böyle bir gelişme bu 2016’daki ABD Dışişleri Bakanı John Kerry döneminden bu yana ileri sürülen ilk “soykırım” çıkışı olabilir. Kimi analistler Trump'ın 20 Ocak'ta görevden ayrılmadan önce Çin'e daha sert tedbirler alma yoluna gitmesinin Joe Biden'in bu ilişkiyi yönetmede bir çıkmaza sokacağını düşünüyorlar.

Aslında bundan aylar önce de özelikle seçim sürecinde benzer bir tartışma yapılmış ve adaylar birbirlerine Çin’le ilişkileri konusundaki eleştirilerinde Doğu Türkistan’ı bir araç olarak kullanmışlardı. Hatırlanacak olursa Biden'ın seçim kampanyasından sorumlu danışmanı Andrew Bates yaptığı bir açıklamada "Uygurların Çin'in otoriter yönetimi altında maruz kaldığı tarifsiz baskı, bir soykırımdır ve Joe Biden buna en güçlü biçimde karşı çıkmaktadır" demişti. Trump’ın eski Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton kitabında “Trump, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping'e Uygurlara uygulanan muameleyi onayladı.” şeklinde yazmıştı.

Yine de o dönem ABD Dışişlerindeki görüş “soykırım” sözcüğünün telafisi mümkün olmayan kırılmalara sebep olacağı yönündeydi. Üstelik BM Güvenlik Konseyi’nin bir üyesi olan Çin açısından karşı hamlelerin de gelmesi demekti. Bu sebeple konuyu gündeme taşırken Çin için "insanlığa karşı suçlar" veya "etnik temizlik" kavramlarını kullanmak daha öncelikliydi. Kongre üyelerinin bir kısmı ise “soykırım” yönündeki bir belirlemenin Çin’e yönelik yaptırımları artırmak ya da uluslararası mahkemelere sevk etmeyi kolaylaştırabileceği düşünüyordu.

Trump downplays government hack after Pompeo blames it on Russia | Mike Pompeo | The GuardianPompeo’nun verdiği iddia edilen bu talimat nasıl sonuçlanır bilinmez ancak gelinen aşamada “soykırım” kavramını kullanıp kullanmayacakları, ne tür verilere, ilkelere ve kaynaklara başvuracakları çok daha önemli olacaktır. Çünkü Çin de bu iddialara karşı lobi ve propaganda çalışmalarını sürdürmektedir.

Diğer yandan Türkiye’nin olası neticelere karşı hazırlıklı olması gerekmektedir.

yazının devamı

YORUM YAPIN

Yorumlarınız editörlerimiz tarafından okunup onaylandıktan sonra yayına alınacaktır.

YORUMLAR

  • Neredeydi

    26 Aralık 2020 17:20
    1 0
    Çin Turkistani 1949 da isgal etti ve ogunden bugune 70 yildir orada siykirim yapiyor. Oyle ki topragin suyun radyasyonla zehirlenmesi neticesinde, 1ile 60 arası her yaştan kolsuz bacaksiz burunsuz kulaksiz dogmuş insanlar var!? Bati 70 yildir NEDEN SUSTU neredeydi? CHP'nin ABD'den olma gayrimeşru pici FETÖ fahişeleri neredeydi?
YAZARIN DİĞER MAKALELERİ Tümü
BU KATEGORİDEKİ DİĞER MAKALELER
YAZARLAR

Copyright © 2021 Sesli Makale - Tüm Hakları Saklıdır.

Rta Yazılım

; ;